Vluchtelingen komen in grote getale naar Europa, uit landen die letterlijk en figuurlijk in brand staan. Voor deze mensen wordt ook in ons land opvang geregeld. Zoveel mogelijk. Soms, als het gaat om een meer permanente oplossing, worden bewoners geconsulteerd via bijeenkomsten, die zoals we nu een paar keer in de media hebben gezien, flink uit de hand kunnen lopen. Als het om nood- of crisisopvang gaat, besluit een gemeenteraad zonder overleg vooraf met de bewoners. Logisch lijkt me, omdat het hier gaat om acute opvang, dus snelheid in besluitvorming is gewenst.
In de Utrechtse wijk Kanaleneiland komt een dergelijke noodopvang voor 500 mensen. De gemeente besloot om 3 informatieavonden te organiseren om toelichting te geven op de keuze om deze opvang in Kanaleneiland te realiseren. Voor het leiden van deze avonden werd gekozen voor een professionele gespreksleider.
Ik twijfelde wel even toen ik werd gebeld met de vraag of ik deze bijeenkomsten wilde leiden. Als ik mij de beelden voor de geest haalde van Oranje en Steenbergen, was ik bang voor veel negatieve energie. Ik ben daar best gevoelig voor en mijn prestatie als gespreksleider kan daaronder lijden. Toch zei ik ja, omdat ik ook vind dat we recht hebben op informatie en dat een externe gespreksleider kan helpen om de toelichting zo constructief en uitgebreid mogelijk te doen. Gelukkig heb ik veel collega-gespreksleiders en dagvoorzitters om me heen, van wie ik veel goede adviezen kreeg. Ik keek meerdere filmpjes op internet waarin ik kon zien wat er nou eigenlijk gebeurde op dergelijke bijeenkomsten. De bijeenkomsten die echt uit de hand zijn gelopen, werden niet geleid door professionele gespreksleiders. Dat gaf inzichten! Dank aan onder anderen collega Marion van der Voort, die mij deed inzien dat je als externe, objectieve gespreksleider een absolute meerwaarde kan leveren!
Belangrijkste ingrediënt van deze informatieavonden is een strak programma, waarin zoveel mogelijk ruimte is voor het beantwoorden van vragen van bewoners. Alle avonden begon ik met het duidelijk opnoemen van de regels van ‘fatsoen’. Bijvoorbeeld: niet door elkaar praten, niet schreeuwen, alleen een vraag stellen met microfoon en als je aangewezen wordt door mij. Dat voelde onaardig en raar, maar gaf het publiek wel houvast. Daarna in maximaal 10 minuten een toelichting van de Utrechtse wethouder en iemand van het COA. Vervolgens was er kort ruimte voor een paar plenaire vragen. Dat was een spannend deel van de bijeenkomsten, maar dankzij de duidelijke regels kon ik, ondanks de onrust en onzekerheid van de bewoners over de komst van de opvang, de rust in het publiek bewaren voor constructieve vragen en antwoorden.
Na dit plenaire deel konden bewoners naar 6 thematafels die werden bemand door de wethouder, ambtenaren, politie, COA-medewerkers, medewerkers van Vluchtelingenwerk en vrijwilligers van de website en Facebookpagina WelkominUtrecht.nu. Dit werkte erg goed! Er is heel veel informatie uitgewisseld en veel bewoners gingen tevreden en geïnformeerd naar huis!
Saillant detail was dat op alle(!) avonden twee thematafels het meest werden bezocht: de tafel met het thema ‘Veiligheid’ en de tafel met het thema ‘Wat kan ik doen voor de vluchtelingen?’. Ik ben beretrots op de bewoners van Kanaleneiland!